Herkese Merhaba ve İyi Hafta Sonları! ☀️

2023 yılında borsamıza gelen Enflasyon Muhasebesi uygulaması, şirketlerin değerlemelerini yapmayı oldukça güçleştirdi ve karmaşıklaştırdı. Kasasında yüksek miktarda nakit bulunan kaliteli şirketlerin net kârları, “Net Parasal Kayıp” kalemiyle gelir tablosuna negatif yansıdı. Fakat burada gerçekte kasadan çıkan bir para yok. Bugün; Borsadan Enflasyon Muhasebesi Ne Zaman Kalkar? Hisse senetleri üzerinden örneklerle cevap aramak istiyorum.

Düşen enflasyon ortamında bu muhasebe sisteminin etkilerinin gelecekte nasıl azalabileceğini bir şirkette (ORGE) yaşananlar üzerinden ele alacağım. Enflasyon muhasebesinin ne zaman kaldırılacağı sorusuna doğrudan cevap vermek ütopik olabilir, ancak düşen enflasyon ile bunun etkisini hesaplayabilmek istedim. Önce kısaca “Enflasyon Muhasebesi nedir?” sorusunu cevaplayalım:

Devamını oku

💸 Enflasyon Muhasebesi Nedir?

Yüksek enflasyon ortamında şirketlerin mali tabloları gerçeği yansıtmaz hale gelir. Bu nedenle, varlık ve borçların enflasyona göre düzeltilmesi gerekir. Bu uygulama, vergiye tabi olmayan “Net Parasal Pozisyon Kazancı/Zararı” olarak tabloda yer alır.

Ancak bu düzeltme, net kârı yapay şekilde azaltabilir ve özsermaye kârlılığı (ROE) gibi önemli oranları olumsuz etkiler.

💰 2. Net Kâr ve Öz Kaynak Etkisi

Ne oldu?

Bazı şirketlerde net kârda düşüş olurken, bazıları düzeltmeden dolayı zarar açıklamış olabilir.
Enflasyon düzeltmesi sonucu geçmiş yıllara ait “kârlılık” suni şekilde düşük veya yüksek görünmüş olabilir.

Özsermaye Karlılığı Nedir?

Kısaca özsermaye kârlılığı (ROE) bir şirketin ortaklarının koyduğu parayı ne kadar verimli kullandığını gösterir.

Formülü: Net Kâr / Özsermaye

Basitçe: “Ortaklar şirkete 100 TL koyduysa, şirket bu parayla yılda kaç TL kazandı?”

Örnek:
Şirketin yıllık net kârı = 20 milyon TL
Özsermayesi = 100 milyon TL
➤ ROE = 20 / 100 = %20

Yani şirket, ortaklarının parasını %20 verimle kullanmış.

Yatırımcı için ne demek?

Şirketlerin PD/DD rasyosu ile özsermaye kârlılığı arasında doğrusal bir ilişki var.

Ne mi demek istiyorum? Gelin Sasa hissesinin PD/DD oranı ve özsermaye kârlılığı grafiklerine aynı tablodan bakalım. Aşağıda gördüğünüz gibi hissenin özsermaye kârlılığı ne zaman en yüksek noktaya çıkıyorsa, hisse tam o zaman daha yüksek fiyattan fiyatlanıyor ve PD/DD rasyosu da özsermaye kârlılığını takip ediyor. Özsermaye kârlılığı düşmeye başladığında da hisse fiyatı düşüşe geçmeye başlıyor ve son durumda dipte buluşuyor :)))

Sizce bu hissenin fiyatının sürekli düşmesi sadece bir tesadüf mü?
Tabii ki değil; bir şirketin fiyatı eninde sonunda gerçekliği ile buluşuyor…

Yani kısaca: Bir şirketin özsermaye kârlılığı ne kadar yüksekse, PD/DD oranının o kadar yüksek olması makul ve kabul edilebilir bir orandır. Aşağıya kabaca örnek bir ROE & PD/DD orantı tablosu koydum.

Peki bunları neden anlatıyorum?

ROE ve PD/DD oranını anlatma sebebim, enflasyon muhasebesinde gördüğümüz, kasasında nakit dolu olan ve gerçekçi olmayan şekilde net kâr kaybına sebep olan net parasal pozisyon kayıpları.
Hadi gelin Orge hissesinin 2025/3. çeyrek gelir tablosuna bakalım ve burada ne demek istediğimi örnekle anlatıp, enflasyon muhasebesi etkisini kaybettiğinde veya kalktığında nasıl bir fiyatlama olması muhtemel, ona cevap arayalım.

📊 ORGE Örneği: Enflasyon Muhasebesi Ne Yapıyor?

2025 1. Çeyrek Sonuçları:

Satış: 781 milyon TL
Brüt Kâr: 408 milyon TL
FAVÖK: 383 milyon TL

Fakat gelir tablosunda Net Parasal Pozisyon Zararı olarak -279 milyon TL yer alıyor.
Bu kalem, net kârı 86 milyon TL’ye düşürmüş ve hüppp diye içine çekmiş olarak görünüyor :))

Yani esas faaliyetlerden gelen güçlü kâr, enflasyon düzenlemesiyle silinmiş görünüyor.

Bu durumda Özsermaye Karlılığı(ROE):
Net kâr 86 milyon TL olarak görünse de, son 4 çeyreğin toplam kârı yaklaşık 708 milyon TL’dir.
Özsermaye ise 2,869 milyon TL (yaklaşık 2,9 milyar TL) seviyesindedir. Burada özsermaye her çeyrek sabit kalmadığı için yakınması olarak hesaplandı.

Toplam Net Kar/Özsermaye:
Bu nedenle sistemde görülen ROE: %27

Ancak bu zarar muhasebesel; gerçek nakit çıkışı yok.
Düşen enflasyon ile bu tablo değişebilir.

Şimdi ORGE’nin de Özsermaye Kârlılığı vs PD/DD oranına bakalım.

Son güncel verilere göre:
Enflasyon muhasebesi dahil:

Özsermaye Kârlılığı: %27
PD/DD oranı: 2.02

Yani burada gördüğünüz rakamlar, yukarıda anlattığımız gibi yakınsamış olarak görünüyor.
Aslında bunun makul olan PD/DD oranı 2.70 gibi kabaca düşünebilirsiniz, biraz iskontolu görünüyor.

Pekiii… burada enflasyonun düşmesi ile bu oran ne kadar düşebilir?
Hadi hesaplayalım:

2. Çeyrek Tahmini: Enflasyon Etkisi Nasıl Azalır?

2025 Q1 Enflasyon Verileri:

Ocak: %6.70
Şubat: %4.53
Mart: %3.16
➤ Toplam: ~%15

Q2 Verileri:

Nisan: %3.18
Mayıs: %3.37
Haziran (tahmini): %2.5
➤ Toplam: ~%9.0 – 9.5

Yani enflasyon etkisi %40 daha az olacak gibi.

🧮 2025/3 Dönemi Orge ROE Hesaplaması – Enflasyon Etkisi Arındırılmış

✅ 1. Dönem Kârı (Net Dönem Kârı):

Kâr=86.440.025 TL Kâr

✅ 2. Net Parasal Pozisyon Kayıpları:

Net Parasal Pozisyon Zararı=−279.528.367 TL

✅ 3. Parasal Etkiden Arındırılmış Kâr:

86.440.025+279.528.367=365.968.392 TL

✅ 4. Yıllıklandırılmış (4 Çeyrek) Düzeltilmiş Kâr:

365.968.392×4=1.463.873.568 TL

📊 Enflasyon Düzeltmesi ROE Tablosu:

Varsayım	Yıllıklandırılmış Kâr	ROE
Şuanki durumu(parasal etki dahil)	345.760.100 TL	%12,0
Parasal kayıp kazanç etki %40 azaltılmış	793.005.488 TL	%27,6
Parasal kayıp kazanç etki %50 azaltılmış	904.816.836 TL	%31,5
Enflasyon muhasebesi tamamen kalkar ise	1.463.873.568 TL	%51,0

✅ Sonuç:

Enflasyon muhasebesi etkisinin azalması durumunda, Orge ciddi bir şekilde değerinin altında fiyatlanıyor olacaktır. Operasyonel kârlılığın korunması halinde, bu tablo hissenin 2 kata yakın prim potansiyeline işaret ediyor.

💰 Değerleme Potansiyeli

	Şu An	Potansiyel
Hisse Fiyatı	72 TL	145 TL
PD/DD	~2.5	5.0

📌 Son Söz:

Borsadan Enflasyon Muhasebesi Ne Zaman Kalkar? sorususuna direk cevap vermek güç olacağı için, düşen enflasyonla etkisinin azalması, şirketlerin gerçek performanslarının daha net görülmesini sağlayacak. Özellikle nakit zengini ve operasyonel anlamda başarılı şirketler yeniden parlamaya başlayabilir. Bu arada burada yazdıklarımız sadece kişisel fikir ve analizler içeriyor dostlar :))

Umarım faydalı olmuştur, teşekkürler! 🙏
Bu arada beni daha yakından tanımak için Finansal Özgürlük Yolculuğuma çıkma hikâyemi okuyarak bu yolculuğa eşlik edebilirsiniz. 😊

📌 Normalde portföy durumu yazacaktım ancak ay sonunda paylaşmanın daha mantıklı olabileceğini düşündüm.
Yeni yazılarda görüşmek üzere!